Jan-Peter E.R. Sonntag

Widok ponad wodą: bezimienny pejzaż nadwodny na billboardzie przy nabrzeżu obok mostu przy Wildenbruch. W latach 1845–1850, aby transportować materiały budowlane do rozwijającego się Berlina, zbudowano tu kanał Landwehrkanal o długości 10,3 kilometra, który miał odciążyć Szprewę. W tym samym czasie w malarstwie marynistycznym pejzaż morski – wolny od przedstawień statków, katastrof morskich czy bitew morskich – stał się nowoczesnym typem obrazu. Pusty pejzaż morski i omawiany kanał są efektami tego samego: wyrazem przemysłowo-miejskiej nowoczesności. Kanał definiujący miejsce prezentacji, jako logistyczne odciążenie procesów produkcyjnych i transportowych w ramach uprzemysłowionego rozwoju miasta, jest w równym stopniu efektem przemysłowo-racjonalnego stosunku do natury, co samo przedstawienie jej powierzchni, ruchów i sił – bez implikacji mitologicznych, bez człowieka jako podmiotu działającego – zarówno w malarstwie, jak i fotografii. Pusty pejzaż morski odzwierciedla doświadczenie alienacji społeczeństwa przemysłowego opartego na podziale pracy. Zarówno pod względem plastycznym, jak i przestrzenno-dźwiękowym motyw ten przewija się jako motyw przewodni w twórczości Jana-Petera E. R. Sonntaga – od jego wczesnych prac przestrzennych przedstawiających falujące pola stojących fal ciśnienia i monochromatycznego światła, poprzez instalacje psychoakustyczne z nieustannie narastającym szumem i mgłą, aż po prace wideo i fotograficzne. Fotografia stanowiąca podstawę wieloczęściowego, drukowanego plakatu powstała na przełomie 2014 i 2015 roku, późnym popołudniem w Travemünde, przy rzadko spotykanym silnym wietrze północno-wschodnim.

Jan-Peter E.R. Sonntag dorastał w Travemünde nad Morzem Bałtyckim, uczęszczał do klasy muzycznej w Johanneum w Lubece, a następnie studiował sztuki plastyczne, historię sztuki, kompozycję, filozofię i kognitywistykę; był m.in. stypendystą Akademii Schloss Solitude oraz Villa Aurora w Los Angeles i otrzymał liczne nagrody, w tym Niemiecką Nagrodę Sztuki Dźwiękowej. Jego prace, głównie przestrzenne, były pokazywane na całym świecie, m.in. w Apex Art & The Kitchen w Nowym Jorku; zkm w Karlsruhe; ars electronica w Linzu; WKV i Staatsgalerie w Stuttgarcie; China Science & Technology Museum w Pekinie; Elektra w Montrealu; V2 w Rotterdamie; NIMK w Amsterdamie; sonambiente, transmediale, tesla, Deutsche Bank Kunsthalle, Akademie der Künste, Savvy & TA T w Berlinie; Fundacion Arte Y Technologie oraz w 2021 roku w ramach Audiospheres w Reina Sofia w Madrycie. W 2015 roku Sonntag miał swoją pierwszą retrospektywę Rauschen w WKV w Stuttgarcie, a w 2017 roku zrealizował Rundfunk Aeterna – a radio opera na zlecenie documenta 14.

Kurator Uwe Jonas